Sắc mặt Lý Khánh An đến lúc này mới dịu lại phần nào, hắn ra hiệu mắt với thân binh xong. rồi mới từ từ nói: “Quý tướng quân mời đứng dậy!”
Hai tên thân binh qua dìu Quý Quảng Sâm đứng dậy, lại đưa khãn khô và trà gừng cho hắn. Quý Quảng Sâm lăng lặng dùng khăn lau bớt nước mưa trên mặt. nhưng hắn lại nhìn trà gừng lắc lắc đầu. tò ý hắn không cần.
“Ty chức đa tạ đại tướng quân!”
Lý Khánh An vẫn không đá động gì hắn. Quý Quảng Sâm cũng không nói 21. im lặng cúi đầu. Ngạo khí trước đây của hắn lúc này đã hoàn toàn không còn bóng dáng gì. Qua một hồi sau. Lý Khánh An mới đặt bút xuống, bình thản hỏi: “Không biết Quý tướng quân có dự định gì cho tương lại?”
“Ty chức nguyện nghe an bài của đại tướng quân.”
“Nếu như ta không muốn để ngươi tiếp tục tòng quân thì sao?”
Quý Quảng Sâm vẫn chưa nghe hiểu ý câu nói này của Lý Khánh An. hắn thở dài một hơi nói: “Vậy ty chức nguyện ý về nhà với ruộng vườn!”
“ồ!” Lý Khánh An mỉm cười, lại hỏi hắn nói: “Không biết nhà Quý tướng quân có bao nhiêu mẫu điền sản?”
Gia tộc của Quý Quảng Sâm là đại tộc Lạc Dương, nhưng ruộng đất của bản thân nhà hắn lại không nhiều, cha mẹ chi để lại cho hắn được hơn trăm mẫu đất. Hắn trầm ngâm ngẫm nghĩ một lúc bèn đáp: “Phụ mẫu ty chức có để lại cho ty chức một trăm hai mươi mẫu đất. và cộng thêm điền Vĩnh Nghiệp của ty chức có hai khoảnh lương điền, tông cộng chi nhiêu đây thôi.”
Làm quan thanh liêm không tham ô lương hưởng của quân sĩ. đây cũng là một trong các ưu điểm của Quý Quảng Sâm. Lý Khánh An nhắm hắn cũng vì ưu điểm này của hắn. Lý Khánh An gật gật đầu, lại quay sang nói tiếp với Quý Quảng Sâm: “Ta vừa rồi nói rồi, ta tạm thời không muốn để Quý tướng quân tòng quân nữa. đương lúc Hoài Châu thái thú tháng trước vừa bị điều đi, thái thú mới vẫn chưa được quyết định, ngươi cứ đến Hoài Châu làm thái thú đi. đồng thời kiêm luôn cả chức đoàn luyện sứ Hoài Châu.”
Hoài Châu nằm ở phía bắc Hoàng Hà. chính là vùng Hà Nam Tiêu Tác ngày nay, cũng thuộc Đô Kỳ đạo. Quý Quảng Sâm tuy không hiếu vì sao Lý Khánh An không để mình tiếp tục tòng quân mà đi tòng chính làm thái thú. nhưng nếu hắn đã đầu hàng Lý Khánh An thì đương nhiên phải phục tùng tất cả mọi an bài của hắn. huống chỉ làm thái thú đã hơn xa dự kiến ban đầu mà Quý Quảng Sâm nghĩ. Hắn cứ ngỡ sau khi đầu hàng sẽ bị giáng chức làm một trung lang tướng là cùng.
Qua đó cũng thấy rõ Lý Khánh An vẫn còn khá xem trọng mình, nghĩ thế trong lòng Quý Quảng Sâm không khỏi phấn khởi, hắn vội khom người nói: “Ty chức nguyện ý đến Hoài Châu nhậm chức!”
“ừm! Vậy ta bây giờ nên gọi ngươi là Quý sứ quân rồi!”
Nụ cười trên mặt Lý Khánh An bỗng biến mất. hắn nghiêm khắc nói với Quý Quảng Sâm: “Ngươi đi Hoài Châu, nội trong năm nay phải giúp ta làm tốt hai việc. Thử nhất người phải căn cử theo đoàn luyện bảo giáp pháp của An Tây ta huấn luyện trai tráng nông thôn, phát cho họ binh khí quân dụng, cho tàng binh trong dân. Ta cho ngươi mức giới hạn ít nhất là phải huấn luyện ba vạn đoàn luyện dân binh, về mặt số lượng càng nhiều càng tốt. nhiều hơn ta không hạn chế. Nếu An Lộc Sơn nam xâm thì Hoài Châu cũng sẽ bị lâm vào cảnh lầm than, ta không hi vọng đến lúc đó dân chúng Hoài Châu phải làm cừu non chờ chết, ngươi hiểu ý ta rồi chứ? ”
Quý Quảng Sâm nghe mà trong lòng bàng hoàng, hắn vội khom người nhận lệnh: “Ty chức hiểu rõ!”
Lý Khánh An thấy thái độ Quý Quảng Sâm thành khẩn, sắc mặt cũng dịu lại phần nào, hắn lại nói: “Cái thứ hai nữa là người phải phối hợp với Hà Nam phủ doãn kiêm Đô Kỳ đạo trưởng sứ Bùi Tư tiến hành hạn chế nạn chiếm dụng đất đai. Hoài Châu có mười ba nhà quyền quý đất đai nằm trong phạm vị bị hạn chế, tổng cộng lên đến hai vạn bảy ngàn khoảnh lương điền, danh sách cụ thể Bùi Tư ắt sẽ đưa cho ngươi, ngươi nhất thiết phải phân bổ đồng đều lại ruộng đất trước khi hết năm. không được vì chủ nhân số ruộng này là Lý Hanh mà chừng chữ. nếu không ta sẽ dùng quân pháp trị tội ngươi.”
“Ty chức không dám. kỳ thực ty chức cũng ủng hộ hạn điền, hơn nữa với chính sách hạn điền của đại tướng quân, bản thân ty chức cũng có một số cách nghĩ riêng của mình.”
“Thế ư? Thế ngươi có cách nghĩ gì. cứ thử nói ra xem?” Lý Khánh An có vẻ hứng thú hỏi.
Quý Quảng Sâm đương định mở miệng thì Lý Khánh An khoát tay cười nói: “Quý sứ quân ngồi xuống hẳn nói!”
Lý Quang Bật bên cạnh cũng cười cười đứng dậy nói: “Nếu như nói về văn. vậy ty chức xin cáo lui trước đây.”
“Không được! Ngươi cũng phải ngồi xuống cùng nghe!”
Lý Khánh An không cho phép Lý Quang Bật bỏ đi. hắn gõ gõ mặt bàn. có phần không vui nói: “Cả ngươi, và cả Lý Tự Nghiệp cũng thế, đều chỉ biết đi đánh trận mà thôi. Lệ Phi Nguyên Lễ thì càng không phải nói. hoàn toàn là một tên vũ phu. Nhưng như thế không được, các ngươi cũng phải học tập Đoàn Tú Thực đi. không những phải thông võ lược, mà còn thạo vãn trị. có như thế thì sau này có ngươi mới có thể một mình đảm nhiệm một phương, nhất là về vấn đề đất đai. đấy là vấn đề căn bản cho hưng thoái của các triều các đại. mấy ngàn năm trước như thế. mấy ngàn năm sau cũng vẫn như vậy, ngươi càng phải cố gắng kiên nhẫn mà nghe!”
Ngữ khí của Lý Khánh An càng lúc càng nghiêm lệ. Lý Quang Bật bất giác giơ tay lau bớt mồ hồi trên trán, hắn biết rõ tính vị chúa công này của mình, một số việc nhỏ hắn tuyệt không để vào bụng, nhưng trong những đại sự căn bản thì lại rất ư khắt khe. hắn không dám phản biện lại gì. chi ngồi thăng lưng chuấn bị rửa tai lắng nghe.
Lý Khánh An cũng chẳng nhiều lời thêm, hắn lại quay sang nói với Quý Quảng Sâm: “Ngươi nói đi!”
Quý Quảng Sâm thấy Lý Khánh An không chút nể ngng khiển trách Lý Quang Bật trước mặt minh, trong lòng không khỏi lại càng thêm sợ hãi Lý Khánh An. Hắn từ từ ngồi xuống, sắp xếp lại ý tử trong đầu nói: “Ty chức cho rằng đại tướng quân có hạn điền cũng phải có đối tượng, không nên quơ đũa cả nắm. bây giờ cũng đã đến lúc thả chậm bước lại, chứ không phải lúc triệt để lật đổ mà cải cách, như thế chỉ tổ tạo thành cảnh đại chủ khắp thiên hạ cùng đồng tâm hiệp lực lại chống đối đại tướng quân mà thôi. Vào đời Hán Vương Mãng chính là vì quá nóng vội mà đắc tội tất cả cường hào thiên hạ. nên mới khiến tân triều của hắn không thể giữ được bao lâu. ty chức hi vọng đại tướng quân đừng giẫm lại lên vết xe đổ của hắn mà thôi.”
Tuy lời Quý Quảng Sâm nói không có ý mới gì. vì có rất nhiều người đều đã không ngừng nhắc nhở Lý Khánh An. nhưng là một tướng quân mà có thể nhìn thấy được điểm này thì đúng là đáng quý. Lý Khánh An lại gật gật đầu nói: “Vậy ngươi hãy nói thử xem. ta nên nhằm vào nhưng đối tượng nào mà hạn điền?”
Quý Quảng Sâm suy nghĩ một lát bèn nói: “Vừa rồi đại tướng quân cũng nói rồi. là quyền quý đến nương tựa Nam Đường, nhưng người này sở dĩ đến nương tựa Nam Đường đều là muốn phản đối đại tướng quân, nên cử hạ thủ với bọn họ cũng là lẽ đương nhiên. Ty chức thấy đại tướng quân quả thực đã làm như thế, và con những đại hộ sở hữu đất đai cũng là người dễ ra tay, ty chức khuyên đại tướng quân không ngại gì hạ thủ với họ.”
“Ý ngươi nói là tự viện đấy ư?” Lý Khánh An cười cười hỏi lại.
“Chính là tự viện!”
Quý Quảng Sâm thấy Lý Khánh An đã hiểu ý của mình, hắn không khỏi cười phá lên. nói: “Từ thời của Võ Tắc Thiên đến nay. phật tự chùa chiền chiếm đất càng lúc càng quyết liệt, cũng không thua gì quyền quý tông thất chiếm ruộng. đó là một khối u ác tính của Đại Đường, bắt đầu từ năm Thiên Bảo nguyên niên Lý Long Cơ tôn vinh Đạo giáo đè nén Phật giáo, mục đích cũng là vì muốn hạn chế việc tự viện chiếm ruộng đất, nhưng hắn lại làm quá thất bại. không những không hạn chế được phật tự chiếm ruộng mà ngược lại còn làm cho đạo viện cũng bắt đầu chiếm ruộng, dân chúng lại càng lầm than. Kính Tông hoàng đế tuy bắt đầu hạn điền, nhưng hắn cũng chi mới nhằm vào được tông thất và quyền quý, vẫn còn chưa kịp động thủ với phật tự đạo viện, cho nên ta khuyên đại tướng quân sau khi hạn chế hết ruộng đất của các tông thất quyền quý của Nam Đường, nên bắt đầu ra tay với tự viện trong thiên hạ. Như thế không những có thể làm dịu lại cơn sốt thâu tóm ruộng đất. và cũng không đến nỗi bị tất cả danh môn thiên hạ căm ghét. Không biết đại tướng quân thấy ý này thế nào?”
Quý Quảng Sâm thật chất cũng có tư tâm của mình. Quý thị gia tộc của hắn chính là danh môn Lạc Dương, hắn vô cùng hiểu rõ mối lo mà giai cấp như họ sắp phải đối diện trong tương lai. Họ vô cùng lo lắng chính sách mới mà Lý Khánh An đưa ra sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến lợi ích của bản thân họ. Nếu như thế này họ nhất định sẽ cùng đứng dậy chống đối lại chính quyền của Lý Khánh An. Quý Quảng Sâm trong một mức độ nào đấy hắn ủng hộ Lý Hanh chẳng qua là vì Lý Hanh đã đưa ra lời hứa rõ ràng là sẽ bào đám được lợi ích giai cấp của bọn hắn. Là một người hưởng lợi tương quan trực tiếp của danh môn thế gia. Quý Quảng Sâm đương nhiên hi vọng mượn cơ hội này thuyết phục Lý Khánh An, chí ít phải nói cho Lý Khánh An biết cách nghĩ của người trong cùng giai cấp bọn họ nghĩ gì. Hôm nay vốn dĩ là lần đầu thọ mệnh của hắn sau khi đầu hàng. nhưng không ngờ lại chộp được cơ hội này, Quý Quảng Sâm bèn nắm lấy dịp này để tỏ rõ tâm nguyện của mình với Lý Khánh An.
Với Lý Khánh An mà nói, đã không phải chi một người đề xuất vấn đề này với hắn. cả Bùi gia, Thôi gia, Lư gia và Độc Cô gia… tất cả bọn họ đều hi vọng chính sách mới của Lý Khánh An đừng dính líu quá rộng, đừng xâm phạm đến lợi ích của các danh môn thế gia. Hôm nay Quý Quảng Sâm chăng qua là lặp lại lời của rất nhiều người đã từng nói. nhưng lời nói của Quý Quảng Sâm hôm nay lại rất có hiệu quả.
Cũng giống như mối quan hệ giữa lượng và chất, những thay đổi đơn thuần về lượng, đến một mức độ nhất định, sẽ chuyển hóa thành sự biến đổi về chất. Quý Quảng Sâm lại là người đầu tiên nói với Lý Khánh An sau khi hắn bất đầu quay lại chinh phục Trung Nguyên. khiến Lý Khánh An không thể không tĩnh tâm lại để suy ngẫm sách lược chính trị tiếp theo của mình.
Sau khi tiễn Lý Quang Bật và Quý Quảng Sâm về, Lý Khánh An khoát tay sau lưng đứng ngay trước cửa trướng, hắn nhìn chằm chằm vào mưa táp bão bùng của đêm đen mà trong lòng không khỏi đâm vào suy tư. Bất kỳ một chính đàng hay một nhân vật lớn mạnh nào trong lịch sử, nếu muốn đoạt được thiên hạ nhất định phải dựa vào lực lượng của một giai cấp nào đấy. Muốn đánh bại một giai cấp khác, vậy Lý Khánh An hắn phải dựa vào giai cấp nào đây?
“Dựa dẫm vào tầng lớp nông dân ư?”
Lý Khánh An lại lắc lắc đầu. từ cổ chí kim người muốn đoạt thiên hạ đều phải lợi dụng giai cấp nông dân. chứ không phải dựa dẫm vào giai cấp nông dân. Lưu Hán. Lý Đường. Triệu Tống. Chu Minh đều là như thế, có thể đoạt thiên hạ trên lưng ngựa, nhưng làm sao có thể sở hữu thiên hạ trên lưng ngựa? Đời Tần không biết điều lật đổ giai cấp quý tộc của chiến quốc, nhưng lại không kịp thời bồi dường ra giai cấp đáng tin cậy mới, đế rồi thiên hạ bạo loạn, mất hết lòng dân. bị các quý tộc cũ lợi dụng. để rồi chỉ đến đời thứ hai đã vong. Tùy triều cũng như vậy, Tùy Vãn đế lập tam tinh lục bộ chế, mục đích là muốn triệt để đánh tan chế độ môn phiệt từ thời Hán Tấn đến nay, kết quả lại xúc phạm đến lợi ích của thế gia danh môn. cũng vì chưa xây dựng được tầng lớp mới đáng tin. kết quả là cường hào thiên hạ cùng phản, khiến nhà Tùy mới đến đời thứ hai đã diệt vong, cuối cùng bị Lý Đường gặt hái hết thành quả mà Tùy Văn đế sây trồng bấy lâu.
Lịch sự đã dùng tư thế kiên quyết không chùn bước của mình nói cho Lý Khánh An biết, cái cũ đã qua đi, duy chỉ có tương lai là còn có thể tiếp tục theo đuồi, thuận thế mà hành mới là hành động sáng suốt của hắn. dựa vào danh môn thế gia đánh bại tông thất Lý Đường rồi kiến lập ra giai cấp mới để đánh bại môn phiệt thế gia. chỉ cần hắn có thể ràng buộc được giai cấp nông dân. môn phiệt thế gia sẽ không còn cơ sờ đê khởi binh tạo phán chống lại hắn.
Đây mới là thiên hạ của hắn!